Отынның жануы және энергияның бөлінуі. Жылыжай эффектісі. Combustion of fuels and energy formation.Greenhouse effect

Нұрмаканова С.Т.

Ақмола облысы Жарқайың ауданы Тасты-Талды орта мектебі химия және биологи пәндерінің мұғалімі

Ұзақ мерзімді жоспардың тарауы. 8.2С Химиялық реакциялардағы энергиямен танысу. Мектеп:Тасты-Талды орта мектебі  
Күні: 27.11.2018ж Мұғалімнің  аты-жөні: Нұрмаканова С.Т.
Сынып:  8 Қатысқандар:4   Қатыспағандар:0
Сабақтың тақырыбы: Отынның жануы және энергияның бөлінуі.  Жылыжай эффектісі. Combustion of fuels and energy formation.Greenhouse effect
 Сабаққа негізделген  оқу мақсаты 8.3.1.1   – заттың жану реакциясының өнімі көбінесе оксид екенін және құрамында көміртегі бар отын оттекте жанғанда,көмірқышқыл газы, иіс газы немесе көміртек түзілетінін түсіну 8.3.1.2-парниктік эффекттің себептерін түсіндіру және шешу жолдарын ұсыну
Сабақ  мақсаттары Барлық оқушылар:  Заттың жану реакциясының өнімі көбінесе оксид екенін және құрамында көміртегі бар отын оттекте жанғанда,көмірқышқыл газы, иіс газы немесе көміртек түзілетінін біледі. Парниктік эффектің  не екенін біледі. Оқушылардың басым  бөлігі:  Заттардың жану реакцияларын жазып,теңестіреді  және жану өнімдерін сипаттай алады.Парниктік эффект себептеріне нақты мысалдар келтіре отырып түсіндіреді. Кейбір  оқушылар: Заттардың жану реакцияларын пайдаланып есептер шығарады.Көміртек қосылыстарын жаққанда бөлінетін жылу мөлшерін есептей алады.Жылыжай эффектісін шешу жолдарын ұсынады.
Бағалау критерийлері -Заттардың жану  реакцияларының өнімдерін сипаттайды.(оксид, көмірқышқыл газы,иіс газы, көміртек) – Заттардың жану реакцияларын жазып, теңестіреді, есептер шығаруда қолданады,бөлінетін жылу мөлшерін есептейді. парниктік эффект түзілу себептерін түсінеді, шешу жолдарын ұсына алады.
Ойлау дағдылары Білу , түсіну,қолдану
Тілдік мақсат           Негізгі сөздер мен тіркестер:Қатты отын- solid fuel  сұйық отын- Liquid fuel оксидтер-oxides, жану-combustion, тотығу-oxidation,  жану өнімдері, мұнай-petroleum,көмірқышқыл газы- carbon dioxide, иіс газы- smell gas парниктік эффект-greenhouse effect. Отын-Fuel, ash-күйе Сыныптағы диалог үшін пайдаланылатын тілдік бірліктер: -……………………………….  оксидтер деп аталды; -………………………………..жану реакциясы деп аталады; -……………………………….жанғыш заттар деп аталады;  Жану өнімдеріне…………………жатады. Жылыжай эффектісін тудыратын заттар?
Құндылықтар ға баулу Заттарды жаққанда техника қауіпсіздік ережесін сақтау, жану өнімдерінің қоршаған ортаға, тірі ағзаларға зиянын түсіндіре отырып,жауапкершілік, сын тұрғысынан ойлау,өмір бойы оқуға дайын болу құндылықтары
Пәнаралық байланыс Биология, математика.
Алдыңғы  оқу 7.2В Ауа.Жану реакциясы.Химия 7 сынып.
Сабақтың барысы
Жоспарланған  уақыт Жоспарланған  жаттығулар (төменде  жоспарланған  жаттығулармен  қатар , ескертпелерді  жазыңыз) Ресурстар
Сабақтың басы   5 мин                     5 мин                       Ұйымдастыру: Шаттық шеңберін құру. « Жүректен жүрекке» әдісіарқылы оқушылар бір – біріне бүгінгі күнге деген жылы лебіздерін білдіреді. Come to me please. Stand in a circle and wish each other good luck. Today we are the team! Let`s start new lesson «Шыңды бағындыру» әдісі.Жұптық жұмыс: What do you see on this picture? Тапсырманы жылдам,дұрыс тапқан оқушы жетістікке жетеді 1-жұп: Жану дегеніміз не? Мысал келтір. Зат жанғанда қандай өнімдер түзіледі? Көмірқышқыл  газының азот бойынша тығыздығын табыңдар. 2-жұп:Теңдеуді аяқтап, ағылшын тілінде айтып жазып беру. С+О2= S+О2= Р+О2= Fe+ О2= ҚБ( Бас бармақ)                 Слайдта көрсетілген тапсырманы орындайды                    
Сабақтың ортасы    10 мин                                                   10 мин                                     5 мин  Мәтінмен жұмыс. «INSERT» әдісі. Work with the book Оқушылар мәтінді оқып,7 сыныпта өткен ауа және жану реакциясы тақырыбын еске түсіре отырып таныс емес мәліметтерді дәптерге жазып  алады. Мәтін бойынша тапсырмалар орындау (слайт 5,6) Дескриптор Оқушылар өз бетімен мәтінді және қосымша мәліметті оқып,берілген тақырып бойынша талдай алады. -жану реакциясының өнімі көбінесе оксид екенін және құрамында көміртегі бар отын  жанғанда көмірқышқыл газы, иіс газы немесе көміртек түзілетінін және жылу бөлінетінін түсінеді. ҚБ (шапалақ) Көрсетілім:1. Спирт және құрғақ отын жанғанда бөлінетін жылуды бақылау сонымен қатар екі отын түрінің қайсысы тиімді екендігіне көз жеткізу. Ол үшін 2 колбаға су құямыз, 1-уін спирт шамына, ал 2-сін құрғақ отынға ұстаймыз. Содан соң қайсы колбадағы су тез қайнайтындығын бақылаймыз. Бақылау сұрақтары: 1.Айтыңыздаршы екі отынның қайсысы тиімді деп ойлайсыңдар? 2.Күнделікті өмірде қолданып жүрген отын түрлерін атаңыздаршы? 2.Парниктік эффектке видео.(постер қорғау)ТЖ Greenhouse effect video 1.Жаһандық жылынудың себептері? 2.Жаһандық жылынуды баяулату шаралары. 3.Жылыжай эффектісінің салдары ҚБ(спирт 2жұлдыз бір тілек) Тапсырма №1  Жеке жұмыс 1.көмір, этил,бензин,керосин, ағаш,мазут берілген.Осылардың қайсылары отын болып саналады? 2.Метан СН4,   газының жану реакцияларын жазып,  теңестіріңдер,жану өнімдерін атаңдар. 3. пропан С3Н8  газының жану реакцияларын жазып,  теңестіріңдер,жану өнімдерін атаңдар. 4. 88г пропан газыС3Н8 жанғанда түзілетін көмірқышқыл газының массасын, зат мөлшерін есептеңдер.   Дескриптор Берілген заттардан отын болатын заттарды анықтайды. Реакцияны жазып теңестіреді. Құрамында көміртек бар отындар жанғанда көмірқышқыл газы түзілетінін біледі. Бағалау: «Шапалақ» Дескриптор.  Пропанның жану реакциясын жазып,жану өнімін және бөлінетін жылу мөлшерін анықтай отырып,есепті шығарады.  Оқулық         Плакат,  қима қағаздар.       Карточкалар                         https://www. Youtube.com/ Watch?v=Tq6KcrC6X18                    
Сабақтың соңы 5 мин       Кері байланыс: «Нысана» әдісі. Оқушылар бүгінгі сабақтан алған білімдерін ,  өз ойларын және әсерлерін сары түсті  қағаздарға  жазып ,тақтаға ілінген нысанаға барып жабыстырады Үйге тапсырма: 1.Терминологиялық сөздікті жаттау.(қосымша) 2.Парниктік эффектің пйдалы және зиянды жақтарын жазып келу.                  
Қосымша ақпарат Ғаламдық жылыну,қышқыл жаңбырлар,парникті эффект,озон қабатының бұзылуы т.б.