Сабақ “Қазақстанның тамақ және жеңіл өнеркәсіптері”

 

Жамбыл облысы,Т.Рысқұлов ауданы,
Р.Сабденов ауылы,
Ақбұлақ шағын орталықты орта мектебінің география пәнінің мұғалімі 
Сайттакова Куралай Клышбековна

Мақсаты: Қазақстанның агроөнеркәсіп кешенінің ІІІ буыны ауыл шаруашылығы өнімдерін өндейтін салалары тамақ және жеңіл өнеркәсіптері жөнінде түсіну,толық меңгерту.

І.Білімділік:Оқушыларға тамақ және жеңіл өнеркәсіптерінің негізгі ерекшеліктері мен факторларын анықтау.

ІІ.Дамытушылығы:Оқушылардың оқулықпен, картамен жұмыс істеуге және топта жұмыс істей отырып өз ойларын еркін жеткізу.Пәнге деген қызығушылығын арттыру.

ІІІ.Тәрбиелік:Оқушыларды ұжымдық қарым-қатынас,ынтымақтастық,бірлікке тәрбиелеу.

Сабақтың типі: жаңа сабақты меңгерту.

Сабақтың түрі: аралас.

Сабаққа кіріктірілген модульдер:Оқыту мен оқуда АКТ-ны пайдалану,Сыни тұрғыдан ойлауға үйрету,Оқыту мен оқудағы жаңа тәсілдер,Оқыту үшін бағалау және оқуды бағалау.

Сабақтың әдісі: «ортада қаламсап»,электронды оқулық,постермен жұмыс,топтық және жұптық жұмыс,кестемен жұмыс.

Көрнекіліктері: интербелсенді тақта,оқулық,атлас,карталар.

Пәнаралық байланыс: химия.

Сабақтың жоспары:        І.Қызығушылықты ояту:

1.Ұйымдастыру кезеңі.

2.Үй тапсырмасын тексеру.

   ІІ.Мағынаны тану: жаңа сабақты меңгерту.

1.Электронды оқулық.

2.Постер қорғау.

3.Картамен жұмыс.

ІІІ.  Ой толғаныс.Сабақты бекіту:

Жұптық жұмыс: кесте толтыру, сиқырлы кесте,

семантикалық карта

                                             ІҮ.Бағалау.

                                             Ү.Үйге тапсырма беру кезеңі.

 

Уақыты

 

Жұмыс түрі Мұғалімнің іс-әрекеті Оқушының іс-әрекеті
2 мин

 

 

 

І.1.ұйымдастыру кезеңі. Сәлемдесу.Түгендеу.3 суреттің қиындылары арқылы топқа бөлу. Сәлемдеседі. Топқа бөлінеді,топ лидерін сайлайды.
5 мин

 

 

.

І.2. «ортада қаламсап»стратегиясы Қаламсап иесін таңдай отырып сұрақ қояды,сұраққа жауап бере алмаса,топ мүшелері көмектеседі.

 

Қаламдарын ортаға қойып,сұраққа жауап береді.
2 мин.

 

 

ІІ.1. түсіну.

электронды оқулық.

 

 

 

 

Электронды оқулыққа назар аударады.
15 мин. ІІ.2. постер қорғау. Әр топқа мәтінді бөліп береді,оқи отырып постер құрастыруды айтады.

 

Мәтінді меңгеру, постер қорғау.
5 мин. ІІ.3.картамен жұмыс. Ең ірі жеңіл және тамақ өнеркәсіптерін картадан көрсету.

 

Обьектілерді тауып, көрсету,түсіру.
6 мин. ІІІ.1.кесте толтыру. Әр жұпқа тапсырмалар таратып береді.

 

 

Жұптық жұмыс атқарады.
3 мин. ІҮ.Бағалау. Формативті түрде бағалау.

 

 

Топ басшылар бағалауы
2 мин. Ү. Үйге тапсырма беру. Өз өлкедегі тамақ өнеркәсібіне реферат дайындау.

35-36 тарауды оқу.250 беттегі тапсырмаларды орындау.

 

Күнделікке жазу.

 

 

 

 

 

 

 

І.1.«ортада қаламсап»стратегиясы.

1-топ.

1.Қазақстандағы дамыған мал шаруашылықтары.

2.Панталық марал шаруашылығы кеңінен таралған аймақтар.

3.Агроөнеркәсіп қанша буынға бөлінеді.

4.Өсімдік шаруашылығы қанша салаға бөлінеді.

5.Егін шаруашылығы қандай табиғи факторларға тікелей байланысты.

6.Техникалық дақылдарға жататындарды ата.

 

 

1.Агроөнеркәсібінің І-ші буынын атап,мысал келтіру.

2.Мелиорацияланған жер деп нені айтады.

3.Жылу және ылғал сүйгіш,тропиктік өсімдік.

4.Еділбай құйрықты қойына сипаттама бер.

5.Ірі қала маңына таяу орналасатын мал шаруашылығының саласы.

 

 

1.Ауыл шаруашылығының  3негізгі  айырмашылығын ата.

2.Интенсивті бағыт дегеніміз не.

3.Бидай қандай топырақты қажет етеді.

4.өз өлкенде кеңінен таралған ауыл шаруашылық түрі.

  1. «Шампань»атымен тікелей байланысты шаруашылық түрі және таралған аймағы.

 

 

 ІІ.2. мәтінге қарай отырып постер құру,қорғау.

«РАХАТ» кондитерлік фабрикасы.

Тарихы

Кондитер өнімдері алғаш рет 1942жылы  зауытының алаңдарында Мәскеу және Харьковтен соғыс кезінде әкелінген жабдықтармен өндірілді.

«Рахат» АҚ-нда 3.500-ге тарта адам жұмыс жасайды. Өндіріс қуаты екі жерде, Алматы және Шымкент қалаларында орналасқан.

Өндірістің жан-жақты сипаты, ауқымдылығы және какао бұршақтарын қайта өңдеу бойынша жеке өз желілерінің болуы компанияның отандық өндірушілер арасында кондитер өнімдерінің кең көлемдегі түрлеріне ие.

Қазіргі күні «Рахат» АҚ-ның түрі 250- ие, 10 түрлі топқа жататын әр алуан кондитер өнімдеріне толы.

«Рахат» АҚ – диабетпен ауыратын адамдарға арнап арнайы өнім шығаруды меңгерген Қазақстандағы жалғыз кәсіпорын. Бұл сұрыпталымға калориясы төмен және табиғи шикізатпен тең қант алмастырғышы бар шоколад, кәмпит, печенье және вафлидің бірнеше атаулары кіреді.

Кондитер өнімдерін шығаратын өндірушілер арасында «Рахат» АҚ өнімінің айрықша ерекшелігі – әр алуандығымен ажыратылатын шоколад өнімдерін шығарудың басымдығы.

Кәсіпорында сапаны бақылаудың кешенді жүйесі және бірыңғай жауапкершілікке негізделген ішкі сапа жүйесі ұйымдастырылған және іске асуда. Бұл жүйе өндірістің әр сатысында шикізат пен өнім сапасын бақылауға негізделген.

Компания жайлы

Компания тұтынушылар мен өз қызметкерлері туралы да ойлайды. Компания қызметкерлері  үшін ыстық тамақпен қамтамасыз ететін асхана жұмыс істейді, жоғары санатты дәрігерлер қызмет істейтін санитарлық бөлім бар, сауна мен жаттығу залы бар сауықтыру орталығы қызмет көрсетеді. Түрлі сала мамандарының біліктілігін көтеру бойынша жүйелі сабақтар жүргізілетін оқу класы бар, мемлекеттік тілді үйрету курстары ұйымдастырылған.

2001 жылы Шымкент қаласында еншілес кәсіпорын ашылып, алғашқы өнімдері өндіріле бастайды. 2007-2009 жылдары Кельн қаласындағы (Германия) ISM кондитер және бисквит өнімдерінің Халықаралық арнайы көрмесіне қатысады.

«Рахат» АҚ-нда 3500-ге тарта адам жұмыс істейді. Өндірістік қуат Алматы және Шымкент қалаларындағы екі алаңда шоғырланған. Өндірістің жан-жақтылық сипаты, оның ауқымы мен какао бұршақтарын қайта өңдеу бойынша дербес желінің болуы компания үшін отандық өндірушілер арасында кондитерлік өнімдердің кең сұрыпталымын иеленуге мүмкіндік береді. Бүгінде «Рахат» АҚ-ның сұрыпталым қоржыны 10 түрлі топқа жататын алуан түрлі кондитерлік өнімнің 250-ден аса атауымен толыққан.

 

ІІ.2. мәтінге қарай отырып постер құру,қорғау.

125-суретті түсіндіру

«Султан» маркетингтік компаниясы.

«Султан» маркетингтік компаниясы 1996 жылы Алматы қаласында құрылды.Компания өнімдеріне: ұннан жасалынатын тамақ өнімдері жатады.Мысалы: макаронның көптеген түрлері- рожкидің 4 тен 8 ге сұрыпы, лапша, жайма,спагетти,лингвини және ұсақ жарналар сұрыптары. Ең қысқа мерзімде Қазақстан аумағында ең мықты маркетингтік компанияға айналды.Өнімдері өте сапалы әрі сұранысқа ие тауарлар.

Қазаіргі таңда компанияда 200-ден астам қызметкерлер жұмыс атқарады.Қызметкерлер үшін барлық жағдай жасалынған.

Компания Қазақстанның 11 қаласында бар, ең ірі орталықтыры Алматы мен Петропавл қалалары.Аптасына тауар айналымы 17000 сауда орталықтарына таратылады.

Компанияның 7 мемлекетте өз филиалдары бар.Экспортқа көптеген өнімдерін шығарыды.

14 елмен сауда қатынасын жүргізеді.Олар:Ресей,Украина,Белоруссия,Орта Азия елдері,Монголия,Қытай,Афганистан.

2007жылдан бері Германия елімен саудалық серіктес болды.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ІІ.2. мәтінге қарай отырып постер құру,қорғау.

128 суретті түсіндіру.

Жеңіл өнеркәсібі.  «Восход» кәсіпорны.

Жеңіл өнеркәсіптің мақсаты-тұрғындарды әдемі,әр алуан,ең бастысы тиімді-жоғары сапалы киімммен ж\е аяқ киіммен қамтамасыз ету.

Қазақстанның жеңіл өнеркәсібінің жақсы шикізат базалары:мақат, жүн,табиғи былғары.

Экономикалық дағдарыс 1990 -96 жылдарында ол мүлдем іс-әрекетсіз қалды.Арзан шет елдік тауарлар «толқыны» Қазақстанның жеңіл өнеркәсібін жаппай өтті.Жұмыскер саны мен өнім өндіру 10 есе, ал аяқ киім тігу 1000 есеге қысқарды.Қазіргі таңда өнеркәсіптің тек 1% үлесін құрайды.Жеңі өнеркәсіпте-материалдан гөрі еңбекті көп қажет ететін,экологиялық жағынан таза емес және көбінесе әйелдер қызмет ететін сала.Өнеркәсіптің өнімін тасымалдауға әрі сақтауға қолайлы болып келеді.

Жеңіл өнеркәсіптің «кез келген жерде»орналаса беретін саласы-тігін,трикотаж өнеркәсібі.

Соның ішіндегі Қазақстандағы ең ірі фабрикасы Шымкент қаласындағы «Восход».

Ол жылына 5 млн.шаршы метр мата шығара алады.Онда қазіргі заманғы щвейцар және неміс құрал-жабдықтары орнатылған.ТМД-да тұңғыш рет «еуропа»үлгісімен дайын өнімдер шығарады.Бұл кәсіпорын қазіргі таңда бір бөлігі үкіметтің армия мен полицияға аяқ киім мен форма тігеді.Ал екінші бөлігі мектеп формасын,медициналық қызметкерлерге арналған киімдер,спорттық ,сырт киімдер, профессионалды антистатикалық және стерилді таза бөлмелерге арналған және басқада кәсіпорын салаларының қызметкерлеріне арналған киіидерді шығарады.

 

ІІ.3.картамен жұмыс.

1-топ. 126-суреттегі ең ірі тамақ өнеркәсіптерін көрсету.

2-топ.130-суреттегі өнімді алғашқы өңдейтін өнеркәсіптерді көрсету.

3-топ.130-суреттегі ең ірі өнеркәсіп салаларын көрсету.

 

 

ІІІ.1. -топ. Кесте толтыру. Тамақ өнеркәсібіне байланысты.

   Шикізат Дайын өнім Таралу аймағы Кәсіпорын
   

 

     
   

 

     
   

 

     
   

 

     

 

 

ІІІ.1. -топ. Кесте толтыру.Жеңіл өнеркәсібіне байланысты.

   Шикізат Дайын өнім Таралу аймағы Кәсіпорын
   

 

     
   

 

     
   

 

     
   

 

     

 

 

ІІІ.1. -топ. Кесте толтыру. Тамақ өнеркәсібіне байланысты.

   Табиғи әсер етуші фактор Тамақ өнеркәсібінің саласы Негізгі орталықтары
   

 

   
   

 

   
   

 

   
 

 

     

 

 

ІІІ.1. «сиқырлы әріптер»  10 түрлі тамақ өнеркісібінің өнімдерін тап.

қ н е о т м в ц к қ о л г ы п
г а ц б е к і р е а ш ю л й я
х ж щ д ч а у н о н л қ ұ р т
қ е н а ч и ь ш е т т р з а м
а ш м а к а р о н е р т и м е
й л с н ь ш б т м е щ б о п а
м н г п а в ы я ф у е о б д м
а х а р н к е ш ұ ж ы қ ш м а
қ н а н к н а о р т и у ч а в
н н р о п к с у в н г ь п р г
ш н е а м и ш е м і ш к е м з
д ш о л м е с ч е ы щ о и е ш
а з е ф и р г у ы м с н г л о
к ш о и м в ц х а л у а н а т
д ж н и с ч ш а р а п ы е е т

 

ІІІ.1. «сиқырлы әріптер»  10 түрлі жеңіл өнеркісібінің өнімдерін тап.

к ө й л е к в т ұ м а қ г ы п
г ш ц б е к і р е т і к л й я
х ұ щ д ч а у н о н л м ұ р т
қ л н а ч и ь ш е т т р з а м
а ы м а к а р о н е р т и м е
р қ с н ь ш б т м е щ б о п а
м н г п а в ы р ф у е о б д м
а х а р н к е и ұ ж ы қ ш м а
қ н а н к н а к р т и у ч а в
н н р о п к с о в н г ь п р г
ш н е а м а т а м і ш к е ж з
д ш о л м е с а е ы щ о и к ш
а б ә т е н к е ы м с н г л ж
к ш о и ф у ф а й к а а н а і
д ж н и с ч в о д ж е й д е п

 

 

ІІІ.1. «адасқан әріптер» тамақ және жеңіл кәсіпорын атаулары.

ДСОХВО          АТНСУЛ        ХАТРА           ҒАНТОАҚ    АХШ

ҰБАЛҚАҚ        УЛУСНЯБА      АХСУБ      РАУТЫАЛЫҚБА  САМСА

ІІІ.1. Семантикалық карта. дұрыс жауаптың тұсына «+» белгісін қой

Қала күріш балық мата шұлық жібек май қант ұн
Петропавл                
Атырау                
Тараз                
Өскемен                
Алматы                
Қарағанды                
Шымкент                
Қызылорда                

 

 

ІІІ.1. Семантикалық карта.дұрыс жауаптың тұсына «+» белгісін қой

Қала зефир шұжық киім шұлық шарап шай сүт макарон
Восход                
Рахат                
Шах                
Бахус                
Ассам                
Ақтоған                
Меланж                
Айналайын                

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ІҮ.Бағалау парақшасы.

Топтың аты…………………………

р\с Топ мүшелері І.2.

«ортада қаламсап»

ІІ.2.

Постер қорғау

ІІ.3.

Картамен жұмыс

ІІІ.1.

бекіту

қорытынды
балл баға
               
               
               
               
               
               

 

«5» – 10-12 балл

«4» – 7 – 9 балл

«3» – 4 – 6  балл

 

І.2.    Үй тапсырмасын тексеру «ортада қаламсап»

«толық,дұрыс жауап»  2 балл

«толық емес,дұрыс жауап»  1 балл

ІІ.2. Жаңа сабақ. Постер қорғауда топтық жұмыс атқаруына

байланысты қойылады

0 – баллдан, 5 – ға баллға дейін

ІІ.3.Картамен жұмыс:  0- ден 2 балға дейін.

ІІІ.1. Бекіту.Жұптық жұмыс: 0- ден 2 балға дейін.

 

Leave a Reply

Your email address will not be published.